Etiketten zelf printen

Bij het stukje over Jam maken tipte ik het al, je kunt gewoon A4 papier gebruiken voor je etiketten :-). Papier kun je namelijk met melk op glas plakken! Zorg dat de ondergrond vetvrij is, maak de plakzijde goed nat met melk en plak het etiket erop.
Bij gebruik van een inktjetprinter of niet watervaste stift of pen kun je het etiket eventueel nog inspuiten met haarlak om de inkt te fixeren.

  

Voordeel van deze etiketten is dat ze er weer makkelijk afgaan als je je potten wilt hergebruiken. Eén keer in de vaatwasser en het etiket is eraf zonder lijmresten achter te laten.
Vroeger plakten bedrijven vrijwel alle etiketten op deze manier op potten en flessen. Helaas gebruiken ze tegenwoordig meestal lijm die er veel lastiger af gaat. Zie Lijmresten verwijderen.

Ik heb 2 vellen met etiketten getekend. Om te gebruiken voor je zelfgemaakte jam, siroop, sap, zoetzuur en wijn. Of om een persoonlijk kadootje te maken van een fles wijn of potje mosterd uit de supermarkt :-)

Je kunt ze hier als pdf bestand voor € 2,95 downloaden.

Naar de drukker

Vandaag worden de laatste puntjes op de i gezet, en dan gaat het boek naar de drukker. De crowdfunding wordt beëindigd en het boek gaat in de voorverkoop. Dus als je je naam nog in het dankwoord wilt, doe het per omgaande! Te laat. Het boek staat al in de voorverkoop.
Hier alvast de voorlopige achterkant. Wordt nog ietsiepietsie aangepast.


Zelf wijn maken

De tips op dit blog komen uiteraard vaak uit de praktijk. Zie hier mijn foto's en filmpjes op Instagram over zelf wijn maken:

Begin augustus, de druifjes zijn nog groen:

September, de blauwe druifjes zijn geoogst en worden gekneed (filmpje):

Er ontstaat most:

De suiker wordt omgezet in alcohol en het bubbelt wekenlang (filmpje):

En met oud en nieuw konden we proosten:

Deze foto's en filmpjes verschenen eerder op mijn klets maar raak blog.

Augurkennat

Als je augurken op zijn houd je een pot over met kruidige en gezoete azijn; het augurkennat. Gooi het niet weg, je kunt het gebruiken voor dressings en koude sausjes. Of hergebruik het voor een nieuw zoetzuur. Als het zoetzuur gekookt moet worden kun je dat direct in de pot doen; au bain marie of voorzichtig in de magnetron.

Ik had een pot augurken die in 1x was opgegaan voor een gerechtje èn een overschot aan courgettes. Ik weckte ze als volgt in:
- Schijfjes snijden van de courgette.
- Schijfjes aan beide zijden met zout bestrooien.
- Een uurtje laten staan.
- Afspoelen en uit laten lekken.
- Pot met augurkennat in de magnetron tot kookpunt gebracht.
- Schijfjes in de warme pot gedaan. Met een beetje passen en meten gaan er heel veel schijfjes in.
- Pot afgedekt met folie met gaatjes in magnetron voorzichtig, in intervallen, tot kookpunt gebracht.
- Op de laagste stand van de magnetron 4 minuten laten koken.
- Deksel op pot geschroefd en omgekeerd laten afkoelen.
- Ongeveer 3 weken laten trekken en dan kun je het eten.

Als het goed is, is het zoetzuur nu vrijwel onbeperkt houdbaar.
Om te voorkomen dat je een luchtbel krijgt die uit elkaar spat waarbij de helft van de inhoud uit de pot gaat moet je de schijfjes voorzichtig aan de kook brengen in de magnetron. Ik deed steeds 30 sec op vol vermogen totdat ik bubbels zag.
Mocht de pot nadat je de schijfjes erin hebt gedaan niet tot bovenaan gevuld zijn met nat, schenk er dan wat azijn bij!

Wordt nog vervolgd over 3 weken, want ik heb ze nog niet geproefd!

Bijna klaar

De drukker heeft de cover opgemaakt. Heb je op- of aanmerkingen? Geef ze door! Dat kan via Twitter, Facebook of hieronder in de reacties. Klik op de foto voor een vergroting.


De streepjescode ontbreekt nog. Daar is die ruimte onder de tekst voor bedoeld.

Zodra het binnenwerk naar de drukker gaat kan ik geen namen meer in het dankwoord toevoegen en zal, ondanks dat het bedrag niet gehaald is, de crowdfunding afgesloten worden...
Klik hier als je nog mee wilt doen!

Lucky iron fish

IJzertekort kan ontstaan als je te weinig ijzer binnen krijgt. In Nederland zal dat niet zo snel gebeuren omdat wij een vrijwel onbeperkt aanbod van ijzerrijk voedsel hebben.
In onder andere Cambodja is dat niet zo. Daar eet de armere bevolking voornamelijk rijst. Om het ijzertekort op te lossen kwam de regering met... een stuk ijzer, en het advies om dit mee te koken met de rijst.

Het werd geen succes. Totdat het stuk ijzer de vorm kreeg van een vis. De vis is aldaar een symbool voor hoop en geluk.

Je kunt het project steunen door voor jezelf een visje te kopen of door visjes te doneren. Kijk hiervoor op www.luckyironfish.com.

De tip die in het boek er nog bij komt om ijzertekort op te lossen is; gebruik een ouderwetse gietijzeren pan zonder coating of kook een stuk ijzer mee met je gerechten. Het werkt het beste als je enkele druppels citroensap of azijn aan het water toevoegt.

PS, het boek gaat bijna naar de drukker. Dus als je mij nog wilt steunen en je er naam in wilt -> kijk hier!

Plantaardige zeepvervangers

Ik zag op Nu Checkt "kun je van klimop wasmiddel maken?" en ging op zoek naar recepten. Al surfende vond ik dit boekje over plantaardige zeepvervangers. Gratis te downloaden als pdf-bestand!

Een interessant werkje. De geschiedenis van zeep, de werking van zeep, het effect van zeep op onze gezondheid en op het milieu.
En dan uiteraard de plantaardige alternatieven voor zeep, met uitleg wat saponinen zijn. Er worden negen zeepplanten uitgebreid behandeld. Het laatste hoofdstuk gaat over de toepassing, compleet met recepten!

Zeer zeker het uitproberen waard. In planten kunnen heilzame stoffen zitten die dan hopelijk in het product terechtkomen. Wellicht komt de zuurgraad van het alternatieve product (PH-waarde) wat dichter in de buurt bij die van de huid. De gangbare zeep heeft namelijk nogal een hoge PH-waarde vergeleken met de huid. Dat is overigens wel iets wat ik miste, de PH-waarde van de alternatieve zepen.

Zodra de klimop hier weer aan een snoeibeurt toe is...

Let op: er staat een hele storende fout in het boek. De termen natriumcarbonaat (sodakristallen) en natirumhydroxide (bijtende soda) worden met elkaar verward en als hetzelfde product gezien. Wat resulteert in een gevaarlijk recept op pagina 8.
Natriumhydroxide is een heel reactief goedje. Het wordt o.a. gebruikt om gootstenen te ontstoppen en om vetten te verzepen. Je moet dit zeer zeker niet gebruiken om met Marseillezeep wasmiddel te maken.
Gelukkig komt soda bij de plantaardige recepten verder niet meer aan bod.

Er bestaat een workshop plantaardige zeepvervangers bereiden. Daar vond ik dit boekje :-)

Een overzicht van verschillende soorten soda's vind je hier.

Recept om zelf zeep te maken met het gevaarlijke natriumhydroxide.

Barsten

Een lekkende barst in serviesgoed kun je waterdicht maken met melk:

  • Vul het kopje (of theepot, vaas, schaal) met melk en laat enkele dagen staan op een koele plaats. Verwijder de melk, spoel eenmaal snel met water af en laat een paar weken drogen.
  • Vul het kopje met hete melk, giet het eruit en laat 24 uur rusten. Spoel het dan af met water en laat volledig drogen.
  • Bij grote objecten kun je de barst, aan de binnenzijde, meerdere keren insmeren met melk. Laat het vervolgens goed drogen.

De caseïne van de melk trekt in de barst en is na volledige droging vrijwel watervast. Mocht de barst na verloop van tijd weer gaan lekken dan kun je de behandeling herhalen.

Poreus aardewerk kun je op dezelfde wijze waterdicht maken. Zorg wel dat het hele oppervlak van de binnenkant in aanraking komt met de melk.

Het manuscript op dit moment

Het einde komt in zicht. Alles is uitgeschreven en uitgetekend. De taalpolitie is bezig met het laatste hoofdstuk. Hier een inkijkje hoe het er nu uit ziet:



In deze versie worden alle puntjes nog op de i gezet. En dan gaat het eindelijk naar de drukker!
Je kunt nog steeds meedoen met de crowdfunding, dan komt je naam in het boek!

Jam maken

Zelf jam maken is heden ten dage niet meer zo bewerkelijk als in oma's tijd!
Met de kant en klare geleisuiker is de kooktijd kort en hoef je niet meer te controleren of de jam voldoende dik wordt bij afkoeling. Bovendien hoeven potten niet meer uitgekookt te worden met soda; de vaatwasser doet het schoonmaakwerk. Kies een vaatwasprogramma op de hoogste temperatuur en gebruik een vaatwastablet.


Op het moment dat je de jam kokendheet in de pot giet, wordt de pot automatisch gesteriliseerd. Sluit de pot en laat de pot omgekeerd afkoelen. De pot wordt zo luchtdicht afgesloten door de jam en tijdens het afkoelen licht vacuüm getrokken. Pas op dat je niet morst op de rand, gebruik een trechter (bijvoorbeeld een afgeknipte brede flessenhals van een plastic wegwerpfles). Gemorste jam op de rand kan ervoor zorgen dat de pot niet luchtdicht afgesloten wordt waardoor de jam gaat schimmelen.

In vruchten zit het verdikkingsmiddel pectine. De kooktijd van de jam wordt bepaald door de hoeveelheid pectine die in de vrucht zit. Hoe meer pectine, hoe korter de kooktijd. Aan geleisuiker is pectine toegevoegd waardoor de kooktijd voor alle vruchten aanzienlijk verkort wordt. Het E-nummer van pectine is E440(a).
Vruchten met een hoog gehalte aan pectine zijn; appel, braam, citrusvruchten, kruisbes, kweepeer, rode en zwarte bessen.
Vruchten met een laag gehalte aan pectine zijn; aardbei, abrikoos, druif, framboos, kers, peer en perzik.
Bij pruimen wisselt het gehalte aan pectine per soort. Rabarber heeft een laag gehalte aan pectine.

Volg het recept op de verpakking van de geleisuiker.
Als je geen geleisuiker gebruikt of afwijkt van het recept op de verpakking kun je de juiste dikte van de jam controleren door een druppel op een koud schoteltje te laten vallen. Als de druppel "stolt" is de jam klaar. Als de druppel uitvloeit de massa verder laten inkoken.

Het komt de smaak ten goede als je de schoongemaakte, gesneden en met suiker gemengde vruchten enkele uren laat staan voordat je ze gaat koken.

Te dikke jam:
- Voeg extra vruchten toe
- Voeg water of sap toe
- Gebruik meer pectine-arme vruchten

Te dunne jam:
- Laat langer inkoken
- Voeg extra suiker toe
- Gebruik meer pectine-rijke vruchten

Je kunt etiketten maken van gewoon A4-papier en met melk op de potten lijmen. Zorg dat de ondergrond vetvrij is en maak de plakzijde goed nat met de melk. Als de gebruikte inkt niet watervast is kun je de etiketten na droging inspuiten met haarlak.

Voor het verwijderen van oude etiketten kijk hier.

Een schimmellaagje op jam of gelei kan geen kwaad. De schimmel groeit op de jam, niet erin. Schep het er voorzichtig af. Indien nog een lange houdbaarheid nodig is de jam of gelei opnieuw verhitten tot minimaal 100 graden en opnieuw, zoals hier beschreven, in schone potten doen.